Co wpływa na mikrobiom niemowlęcia i dziecka?
Mikrobiom kształtuje wiele czynników, a ich wpływ może się zmieniać z wiekiem. Należą do nich sposób porodu, karmienie, wprowadzanie pokarmów stałych, stosowanie antybiotyków, środowisko domowe i kontakty z innymi ludźmi. Żaden z tych czynników sam w sobie nie przesądza o przyszłym zdrowiu dziecka.
Sposób porodu i otoczenie
Po porodzie naturalnym i cesarskim cięciu obserwuje się przeciętnie różnice we wczesnym składzie mikrobiomu. Są one związane między innymi z odmiennymi ekspozycjami na mikroorganizmy podczas porodu, lecz z czasem wpływają na nie także karmienie, leki i środowisko. Cesarskie cięcie może być konieczne i ratujące zdrowie; nie należy traktować samej drogi porodu jako problemu wymagającego „naprawy” mikrobiomu.
Kontakt z opiekunami, rodzeństwem i bezpiecznym środowiskiem jest częścią zwykłego rozwoju. Nie ma potrzeby celowo narażać dziecka na drobnoustroje ani rezygnować z higieny. Mycie rąk, bezpieczne przygotowywanie pokarmów i zalecane szczepienia nadal pomagają ograniczać ryzyko zakażeń.
Karmienie piersią a mleko modyfikowane
Czy dzieci karmione piersią mają lepszy mikrobiom? Karmienie piersią wiąże się z innym składem mikrobiomu niż karmienie mlekiem modyfikowanym. Mleko kobiece zawiera między innymi oligosacharydy, które mogą być wykorzystywane przez określone bakterie jelitowe, oraz składniki wspierające odporność. Nie oznacza to jednak, że jeden sposób karmienia jest miarą zdrowia dziecka ani że różnice mikrobiomu przewidują jego indywidualne wyniki zdrowotne.
Mleko modyfikowane stanowi odpowiednie źródło żywienia dla wielu niemowląt, gdy karmienie piersią nie jest możliwe lub wybrane. Wybór sposobu karmienia warto omawiać z położną, lekarzem lub doradcą laktacyjnym, uwzględniając potrzeby rodziny i dziecka. Po rozpoczęciu rozszerzania diety różnorodność spożywanych pokarmów staje się kolejnym ważnym czynnikiem kształtującym mikrobiom.
Antybiotyki i inne leki
Antybiotyki mogą zmieniać skład mikrobiomu, ponieważ działają na bakterie, także te niebędące przyczyną infekcji. Zmiany bywają przejściowe, choć ich przebieg zależy od leku i dziecka. Antybiotyki należy stosować wtedy, gdy zaleci je lekarz; nie należy ich odstawiać ani ograniczać leczenia z obawy o mikrobiom. Nie zmieniaj też samodzielnie dawek innych leków.