Leeftijd IBS-diagnose: wanneer wordt PDS vastgesteld?
De leeftijd IBS-diagnose ligt vaak tussen het 20e en 40e levensjaar, maar prikkelbare darmsyndroom (PDS) kan ook bij tieners, kinderen... Lees verder
PDS bij volwassenen: symptomen, diagnose en onderzoek
Author: InnerBuddies
Updated:
Wat betekent een diagnose PDS bij volwassenen?
Het prikkelbaredarmsyndroom (PDS) is een aandoening waarbij terugkerende buikpijn samengaat met veranderingen in de stoelgang. De klachten kunnen bestaan uit diarree, verstopping of afwisselend beide, soms met een opgeblazen gevoel. PDS wordt doorgaans vastgesteld aan de hand van het klachtenpatroon en medische beoordeling; er is geen enkele test die de aandoening op zichzelf bevestigt. De diagnose beschrijft dus welke klachten iemand heeft, maar verklaart niet automatisch waardoor die klachten ontstaan. Symptomen zijn echt en kunnen het dagelijks leven beïnvloeden, ook wanneer standaardonderzoek geen zichtbare afwijking laat zien.
Hoe verloopt het onderzoek?
Een arts bespreekt onder meer de aard, duur en frequentie van de klachten, de stoelgang en de medische voorgeschiedenis. Rome IV is een internationaal gebruikte leidraad om het klachtenpatroon te beoordelen. Afhankelijk van de situatie kunnen lichamelijk onderzoek en gerichte tests, zoals bloed- of ontlastingsonderzoek, helpen om andere aandoeningen te beoordelen. Niet iedereen heeft dezelfde onderzoeken nodig en een colonoscopie is niet automatisch onderdeel van elke PDS-beoordeling. Bloed bij de ontlasting, onbedoeld gewichtsverlies, bloedarmoede of klachten die iemand ’s nachts wakker maken, vragen om medische beoordeling en mogen niet zonder onderzoek aan PDS worden toegeschreven.
Wat kunnen klachten en tests wel en niet vertellen?
De vorm van de klachten helpt om PDS-subtypen te beschrijven: diarree overheersend, verstopping overheersend of een wisselend patroon. Ook aandoeningen zoals coeliakie, inflammatoire darmziekten en soms andere oorzaken kunnen klachten geven die op PDS lijken; een zorgverlener bepaalt op basis van het verhaal en passende onderzoeken wat verder moet worden nagegaan. Een darmmicrobioomtest kan geen PDS diagnosticeren en vervangt geen medische beoordeling. Onderzoek naar verbanden tussen het microbioom en PDS is nog in ontwikkeling, en gevonden samenhang bewijst geen oorzaak. Na de beoordeling kan een zorgverlener met u bespreken welke aanpak bij uw klachten past. Aanhoudende of verontrustende klachten zijn een reden om professioneel advies te vragen.
PDS bij volwassenen wordt meestal vastgesteld op basis van het klachtenpatroon en een medische beoordeling, niet met één doorslaggevende test. Gerichte onderzoeken kunnen helpen andere oorzaken te beoordelen. Alarmsignalen, zoals bloed bij de ontlasting of onbedoeld gewichtsverlies, vragen om medische beoordeling.
Hoe wordt PDS bij volwassenen vastgesteld?
Bij de beoordeling staan terugkerende buikpijn en veranderingen in de stoelgang centraal. De arts bespreekt onder meer hoe lang en hoe vaak de klachten optreden, het stoelgangpatroon, je medische voorgeschiedenis en eventuele familiegeschiedenis. De diagnose is doorgaans klinisch: onderzoeken worden afgestemd op de persoon en kunnen helpen andere aandoeningen te beoordelen. Niet iedereen heeft dezelfde tests nodig.
Bekijk voorbeeldaanbevelingen van het InnerBuddies-platform Bekijk alvast de aanbevelingen voor voeding, supplementen, het voedingsdagboek en recepten die InnerBuddies kan genereren op basis van je darmmicrobioomtest- Bespreking van klachten en medische voorgeschiedenis
- Beoordeling van het stoelgangpatroon en het verloop van de klachten
- Gerichte tests wanneer de klachten of voorgeschiedenis daar aanleiding toe geven
De rol van de Rome IV-criteria
De Rome IV-criteria zijn een leidraad om een klachtenpatroon te herkennen en te classificeren. Ze beschrijven terugkerende buikpijn in samenhang met ontlasting of veranderingen in de frequentie of vorm van de ontlasting. De criteria kunnen helpen bij de beoordeling, maar tonen niet aan wat bij een individuele persoon de oorzaak van de klachten is.
Welke onderzoeken kunnen worden ingezet?
Afhankelijk van de klachten en voorgeschiedenis kan een arts bijvoorbeeld bloedonderzoek, onderzoek naar coeliakie of ontlastingsonderzoek overwegen. Aanvullend onderzoek hangt ook af van eventuele alarmsignalen. Een colonoscopie is niet automatisch nodig bij iedereen met mogelijke PDS; de arts beoordeelt of die in jouw situatie passend is.
2-minuten zelfcheck Is een darmmicrobioomtest nuttig voor jou? Beantwoord een paar korte vragen en ontdek of een microbioomtest echt nuttig is voor jou. ✔ Duurt slechts 2 minuten ✔ Gebaseerd op je klachten & leefstijl ✔ Duidelijke ja/nee aanbeveling Check of een test bij mij pastWelke klachten passen bij PDS?
Buikpijn in combinatie met veranderingen in de stoelgang zijn centrale klachten bij PDS. Ook een opgeblazen gevoel kan voorkomen. De aanwezigheid van één of meer van deze klachten is op zichzelf niet genoeg om PDS vast te stellen. Bespreek terugkerende of beperkende klachten met een zorgverlener.
- Terugkerende buikpijn
- Diarree of aandrang
- Verstopping of harde ontlasting
- Afwisselend diarree en verstopping
- Een opgeblazen gevoel
De verschillende ontlastingspatronen
PDS met diarree betekent dat diarree overheerst; bij PDS met verstopping overheerst juist verstopping. Bij een gemengd patroon wisselen diarree en verstopping elkaar af. Deze indeling beschrijft het ontlastingspatroon, maar stelt niet de oorzaak of ernst van de klachten vast.
Word lid van de InnerBuddies-community Voer elke paar maanden een darmmicrobioomtest uit en volg je vooruitgang terwijl je onze aanbevelingen opvolgtWelke aandoeningen kunnen op PDS lijken?
Sommige andere aandoeningen kunnen klachten geven die op PDS lijken. Coeliakie en inflammatoire darmziekten zijn voorbeelden. Welke andere oorzaken relevant zijn, hangt af van het klachtenpatroon en de medische voorgeschiedenis. Een zorgverlener kan beoordelen of onderzoek nodig is; niet iedereen heeft een uitgebreid pakket tests nodig.
- Coeliakie
- Inflammatoire darmziekten
- Andere oorzaken die de arts op basis van klachten en voorgeschiedenis overweegt
Wanneer zijn buikklachten een reden om medische hulp te zoeken?
Maak een afspraak met een zorgverlener als buikpijn of veranderingen in de stoelgang aanhouden, terugkeren of het dagelijks leven belemmeren. Laat klachten ook beoordelen bij signalen zoals bloed bij de ontlasting, onbedoeld gewichtsverlies, bloedarmoede of klachten die je ’s nachts wakker maken. Deze signalen betekenen niet automatisch dat er een specifieke aandoening is, maar kunnen wel reden zijn voor nader onderzoek.
Ontdek de microbioom test ISO-gecertificeerd EU-laboratorium • Monster blijft stabiel tijdens verzending • GDPR-veilige gegevens- Aanhoudende of terugkerende klachten die het dagelijks leven hinderen
- Bloed bij de ontlasting
- Onbedoeld gewichtsverlies
- Bloedarmoede
- Klachten die je ’s nachts wakker maken
Het kan helpen om klachten, de frequentie en veranderingen in je stoelgang bij te houden voor een consult. Dit vervangt geen beoordeling door een zorgverlener.
Wat gebeurt er na de beoordeling en wat kan het microbioom wel vertellen?
Na de beoordeling kan een zorgverlener met je bespreken welke vervolgstappen aansluiten bij je klachten en ontlastingspatroon. Wat passend is, verschilt per persoon. Klachten en het verloop kunnen ook verschillen; er is geen garantie op volledige of blijvende genezing.
Bekijk voorbeeldaanbevelingen van het InnerBuddies-platform Bekijk alvast de aanbevelingen voor voeding, supplementen, het voedingsdagboek en recepten die InnerBuddies kan genereren op basis van je darmmicrobioomtestDarmmicrobioomtests zijn geen PDS-diagnose
Een darmmicrobioomtest geeft informatie over de samenstelling van een ontlastingsmonster, maar stelt geen PDS of andere ziekte vast. De uitslag bepaalt ook niet wat de oorzaak van klachten is en vervangt geen medische beoordeling. Onderzoek naar verschillen in het microbioom bij PDS is een gebied waarin verbanden worden bestudeerd; zulke verbanden bewijzen geen oorzaak en gelden niet noodzakelijk voor iedereen. Informatie over een darmmicrobioomtest kan aanvullende context geven over de test, maar mag geen reden zijn om passende medische beoordeling uit te stellen.
Kun je PDS volledig genezen?
Er is geen garantie op volledige genezing. Vervolgstappen kunnen gericht zijn op het omgaan met de klachten en worden afgestemd met een zorgverlener. Neem contact op met een zorgverlener als klachten aanhouden of verergeren.
Word lid van de InnerBuddies-community Voer elke paar maanden een darmmicrobioomtest uit en volg je vooruitgang terwijl je onze aanbevelingen opvolgt