Wanneer begint PDS? Leeftijd, klachten en wat u kunt doen

Kort antwoord: PDS, het prikkelbaredarmsyndroom, begint vaak in de tienerjaren of jongvolwassenheid, maar kan ook later ontstaan of pas later worden herkend. Terugkerende buikpijn in combinatie met diarree, obstipatie of wisselende ontlasting past bij PDS, maar kan ook een andere oorzaak hebben. Vooral nieuwe of snel veranderende klachten op latere leeftijd verdienen beoordeling door een huisarts.

Wat is PDS?

PDS staat voor prikkelbaredarmsyndroom. Het is een veelvoorkomende aandoening waarbij buikpijn samenhangt met veranderingen in de stoelgang. Bij onderzoek wordt niet altijd een duidelijke structurele afwijking gevonden. Mogelijke klachten zijn diarree, obstipatie, een opgeblazen gevoel, winderigheid, aandrang en het gevoel dat de darm niet volledig geleegd is.

PDS heeft meestal niet één aanwijsbare oorzaak. De gevoeligheid en bewegingen van de darm, de communicatie tussen darm en hersenen, voeding, stress, slaap, eerdere darminfecties en persoonlijke factoren kunnen meespelen. Het microbioom kan met darmklachten samenhangen, maar een bepaalde samenstelling van het microbioom bewijst niet dat iemand PDS heeft.

Ontdek de microbioom test

ISO-gecertificeerd EU-laboratorium • Monster blijft stabiel tijdens verzending • GDPR-veilige gegevens

Microbioom test kit

Wanneer begint PDS meestal?

PDS-klachten beginnen vaak vóór het veertigste levensjaar, met relatief veel eerste klachten in de tienerjaren en jongvolwassenheid. Dit is een algemene tendens en geen vaste leeftijdsgrens. PDS kan ook op middelbare of oudere leeftijd beginnen, of al langer aanwezig zijn maar pas later worden herkend. Leeftijd alleen kan dus niet bepalen of klachten door PDS komen.

PDS bij tieners en jongvolwassenen

Bij jongeren kunnen buikpijn en een opgeblazen gevoel samengaan met diarree, obstipatie of plotselinge aandrang. Schooldruk, slaaptekort, een veranderend eetpatroon en hormonale schommelingen kunnen klachten beïnvloeden. Dat betekent niet dat klachten ingebeeld zijn. De darm-hersen-as kan invloed hebben op de manier waarop prikkels uit de darm worden waargenomen.

Bekijk voorbeeldaanbevelingen van het InnerBuddies-platform

Bekijk alvast de aanbevelingen voor voeding, supplementen, het voedingsdagboek en recepten die InnerBuddies kan genereren op basis van je darmmicrobioomtest

Bekijk voorbeeld aanbevelingen

PDS bij volwassenen

Bij volwassenen kunnen de klachten in perioden komen en weer afnemen. Sommige mensen hebben vooral obstipatie, anderen vooral diarree en weer anderen een afwisseling tussen beide. Reizen, onregelmatig eten, bepaalde voedingsmiddelen, een darminfectie, medicatie, stress en onvoldoende slaap kunnen een verergering uitlokken. Een klachten- en voedingsdagboek kan helpen om persoonlijke patronen te herkennen.

PDS op latere leeftijd

Ja, PDS kan op latere leeftijd beginnen. Nieuwe darmklachten bij iemand van middelbare of oudere leeftijd moeten echter zorgvuldig worden beoordeeld. Ook coeliakie, een infectie, bijwerkingen van geneesmiddelen, een ontstekingsziekte of andere aandoeningen kunnen vergelijkbare klachten veroorzaken. Stel daarom niet zelf de diagnose PDS wanneer de stoelgang plotseling verandert.

Welke symptomen passen bij PDS?

• terugkerende buikpijn of buikkrampen;
• pijn die samenhangt met poepen;
• diarree, obstipatie of afwisselend beide;
• een opgeblazen gevoel en meer winderigheid;
• een verandering in de frequentie of vorm van de ontlasting;
• plotselinge aandrang of het gevoel dat de stoelgang niet volledig is.

De ernst en combinatie van symptomen verschillen per persoon. De klachten kunnen tijdelijk verminderen en later terugkomen. Een arts beoordeelt het patroon, de duur en de medische voorgeschiedenis en kijkt of aanvullend onderzoek nodig is.

Kan PDS spontaan ontstaan?

Klachten kunnen plotseling merkbaar worden, maar dat betekent niet altijd dat PDS zonder aanleiding is ontstaan. Sommige mensen krijgen klachten na een darminfectie. Bij anderen vallen ze samen met veranderingen in voeding, stress, slaap, medicatie of hormonale omstandigheden. Soms wordt een bestaand patroon pas duidelijk wanneer iemand er meer aandacht voor krijgt. Een duidelijke aanleiding is niet altijd te vinden.

2-minuten zelfcheck Is een darmmicrobioomtest nuttig voor jou? Beantwoord een paar korte vragen en ontdek of een microbioomtest echt nuttig is voor jou. ✔ Duurt slechts 2 minuten ✔ Gebaseerd op je klachten & leefstijl ✔ Duidelijke ja/nee aanbeveling Check of een test bij mij past →

Wat triggert het prikkelbare darmsyndroom?

Mogelijke triggers verschillen per persoon. Veelgenoemde factoren zijn:

• grote of onregelmatige maaltijden;
• voedingsmiddelen die iemand persoonlijk minder goed verdraagt;
• veel cafeïne, alcohol of koolzuurhoudende dranken;
• stress, spanning en onvoldoende slaap;
• weinig beweging;
• een darminfectie of veranderingen door medicatie.

Een voedings- en klachtendagboek kan helpen om verbanden te onderzoeken. Trek geen conclusies op basis van één incident en schrap niet steeds meer voedingsmiddelen zonder begeleiding. Een diëtist kan helpen om een volwaardig voedingspatroon te behouden als aanpassingen nodig lijken.

Wat lijkt op PDS maar kan iets anders zijn?

Verschillende aandoeningen kunnen klachten geven die op PDS lijken, zoals coeliakie, lactose- of andere voedselintoleranties, inflammatoire darmziekten, een darminfectie, obstipatie, endometriose en bijwerkingen van geneesmiddelen. Ook schildklierproblemen of andere oorzaken kunnen de stoelgang beïnvloeden. Welke beoordeling passend is, hangt af van uw leeftijd, klachten, voorgeschiedenis en eventuele alarmsignalen.

Een microbioomtest kan informatie geven over bepaalde kenmerken van het darmmicrobioom, maar stelt geen diagnose van PDS of een andere aandoening. Gebruik de uitslag niet om medisch onderzoek uit te stellen of professionele zorg te vervangen.

Wanneer moet u contact opnemen met een arts?

Maak een afspraak met uw huisarts bij aanhoudende, terugkerende of hinderlijke klachten, zeker wanneer deze voor het eerst op latere leeftijd ontstaan. Neem sneller contact op bij bloed bij de ontlasting, onverklaard gewichtsverlies, koorts, aanhoudend braken, nachtelijke klachten, ernstige of toenemende buikpijn, bloedarmoede, een duidelijke verandering in de stoelgang of darmkanker in de familie.

Word lid van de InnerBuddies-community

Voer elke paar maanden een darmmicrobioomtest uit en volg je vooruitgang terwijl je onze aanbevelingen opvolgt

Neem een ​​InnerBuddies-lidmaatschap

Bij hevige buikpijn, veel bloedverlies of een ernstig zieke indruk is spoedbeoordeling nodig. Een arts kan bepalen of onderzoek van bloed of ontlasting, of ander aanvullend onderzoek, wenselijk is.

Hoe wordt PDS beoordeeld?

Een arts bespreekt wanneer de klachten begonnen, hoe vaak ze voorkomen, hoe de ontlasting verandert en welke andere symptomen aanwezig zijn. Ook voeding, medicatie, eerdere infecties, familiegeschiedenis en uw algemene gezondheid kunnen ter sprake komen. Zo nodig volgt lichamelijk onderzoek of gericht bloed- en ontlastingsonderzoek. De Rome IV-criteria kunnen als hulpmiddel bij de medische beoordeling worden gebruikt, maar er is geen enkele thuistest die PDS zelfstandig vaststelt.

Wat kunt u zelf veilig bijhouden?

1. Noteer gedurende enkele weken buikpijn, ontlasting, maaltijden, slaap en stress.
2. Let op terugkerende patronen, maar vermijd snelle conclusies over één voedingsmiddel.
3. Eet zo regelmatig mogelijk en drink voldoende, tenzij uw arts anders adviseert.
4. Beweeg passend bij uw mogelijkheden en besteed aandacht aan slaap en ontspanning.
5. Bespreek aanhoudende of veranderende klachten en uw notities met uw huisarts of een diëtist.

Veelgestelde vragen over PDS en leeftijd

Kun je PDS op latere leeftijd krijgen?

Ja, dat kan. Nieuwe klachten op latere leeftijd moeten wel zorgvuldig worden beoordeeld, omdat ook andere aandoeningen of medicatiebijwerkingen mogelijk zijn.

Kan PDS spontaan ontstaan?

Klachten kunnen plotseling beginnen of plotseling duidelijker worden. Soms volgt dit op een darminfectie of verandering in leefstijl, maar soms is er geen duidelijke aanleiding.

2-minuten zelfcheck Is een darmmicrobioomtest nuttig voor jou? Beantwoord een paar korte vragen en ontdek of een microbioomtest echt nuttig is voor jou. ✔ Duurt slechts 2 minuten ✔ Gebaseerd op je klachten & leefstijl ✔ Duidelijke ja/nee aanbeveling Check of een test bij mij past →

Gaat PDS ooit over?

Bij sommige mensen nemen de klachten langere tijd af of verdwijnen ze tijdelijk. Bij anderen komen ze terug. Aanhoudende, ernstige of veranderende klachten horen met een arts te worden besproken, ook wanneer eerder aan PDS is gedacht.

Wat verergert het prikkelbare darmsyndroom?

Dat verschilt per persoon. Stress, slaaptekort, onregelmatig eten, bepaalde voedingsmiddelen, alcohol, cafeïne, weinig beweging en een darminfectie kunnen klachten bij sommige mensen verergeren.

Helpt een microbioomtest bij PDS?

Een microbioomtest kan educatieve informatie geven over het microbioom, maar stelt geen diagnose en bepaalt niet zelfstandig welke behandeling nodig is. Bespreek de betekenis van een uitslag met een gekwalificeerde zorgprofessional.

Samenvatting

Wanneer begint PDS? Vaak worden de eerste klachten in de tienerjaren of jongvolwassenheid merkbaar, maar PDS kan ook later ontstaan. Buikpijn met veranderingen in de stoelgang past bij PDS, maar heeft niet altijd dezelfde oorzaak. Houd patronen zorgvuldig bij, vermijd onnodig strenge diëten en vraag medisch advies bij nieuwe klachten op latere leeftijd, alarmsignalen of een duidelijk veranderend klachtenpatroon.