Fecaal calprotectine kan verhoogd zijn bij een virale infectie die de darm betreft. De uitslag wijst mogelijk op ontstekingsactiviteit, maar vertelt niet wat de oorzaak is en kan een virale infectie niet zelfstandig onderscheiden van andere oorzaken van darmontsteking. De betekenis hangt af van onder meer klachten, het moment van testen, de medische voorgeschiedenis en eventueel aanvullend onderzoek.
Wat meet fecaal calprotectine?
Calprotectine is een eiwit dat samenhangt met de activiteit van neutrofielen, een type witte bloedcel. Als er calprotectine in ontlasting wordt aangetroffen, kan dat wijzen op ontstekingsactiviteit in de darm. De fecale test is een niet-invasieve aanwijzing, maar stelt geen diagnose en identificeert geen ziekteverwekker.
Fecaal calprotectine beantwoordt niet precies dezelfde vraag als een bloedmarker zoals CRP. De interpretatie kan afhangen van de gebruikte testmethode, leeftijd en klinische situatie. Daarom is één vaste grenswaarde niet in alle gevallen voldoende om de betekenis van een uitslag te bepalen.
Wat de uitslag wel en niet kan aantonen
Een uitslag kan helpen beoordelen of er aanwijzingen zijn voor darmontsteking. Een afwijkende waarde stelt op zichzelf geen diagnose en toont niet aan of de oorzaak viraal, bacterieel of niet-infectieus is.
Kunnen virale infecties calprotectine verhogen?
Een virale infectie die de darm betreft, bijvoorbeeld virale gastro-enteritis, kan samengaan met een verandering of verhoging van fecaal calprotectine. Hoe hoog de waarde is en hoe die zich ontwikkelt, kan verschillen. Calprotectine is een marker van ontstekingsactiviteit, geen test voor virussen of voor een specifieke infectie.
Ook bij COVID-19 kunnen maag-darmklachten voorkomen. Een calprotectineuitslag alleen kan niet vaststellen of zulke klachten door een virus komen. De uitslag moet worden beoordeeld samen met de klachten en andere relevante informatie.
Virale of bacteriële infectie: wat kan calprotectine onderscheiden?
Calprotectine kan niet zelfstandig vaststellen of een infectie viraal of bacterieel is. Waarden kunnen overlappen tussen infecties en andere oorzaken van darmontsteking. Ook symptomen of een losse waarde geven daarom niet altijd uitsluitsel over de oorzaak.
- Wat calprotectine aangeeft: mogelijke darmontsteking.
- Wat het niet aangeeft: de specifieke ziekteverwekker.
- Welke context meespeelt: klachten, tijdstip, voorgeschiedenis en andere onderzoeksresultaten.
Afhankelijk van de klachten en omstandigheden kan een zorgverlener andere tests of onderzoek overwegen. Antibiotica werken niet tegen virussen; beslissingen over testen of behandeling horen bij een zorgverlener en kunnen niet uit één calprotectinewaarde worden afgeleid.
Hoe wordt een verhoogde uitslag in context beoordeeld?
Bij de interpretatie wegen onder meer de klachten en hoelang die bestaan, het moment van afname ten opzichte van een infectie, de medische voorgeschiedenis, medicatie en de referentie- en interpretatiekaders van de test mee. Een uitslag tijdens of kort na een infectie kan niet zonder meer worden gebruikt om een chronische aandoening vast te stellen.
- Klachten en hoelang ze aanhouden.
- Het tijdstip van de test ten opzichte van de infectie.
- Medische voorgeschiedenis en medicatie.
- Andere uitslagen en de beoordeling door een zorgverlener.
Bij aanhoudende of terugkerende klachten, of blijvend afwijkende uitslagen, is het verstandig dit met een gekwalificeerde zorgverlener te bespreken. Die kan beoordelen of herhaling van de test of aanvullend onderzoek nuttig is. Het verloop verschilt per persoon en oorzaak; een tijdelijke verhoging verdwijnt niet volgens een vaste termijn.
Calprotectine en darmmicrobioom: twee verschillende soorten informatie
Calprotectine geeft informatie over een marker die samenhangt met ontstekingsactiviteit. Een microbiomtest beschrijft kenmerken van micro-organismen in een ontlastingsmonster. De tests meten dus niet hetzelfde. Meer informatie over een darmmicrobioomtest kan helpen dit onderscheid te begrijpen, maar zo’n test stelt geen medische diagnose.
Wat een microbiomtest niet kan vaststellen
Een microbiomtest stelt geen ziekteverwekker vast en meet niet automatisch calprotectine. Een microbiomprofiel kan geen virale infectie, IBD of oorzaak van een calprotectinewaarde diagnosticeren en vervangt geen medische beoordeling. Een verband tussen een microbieel kenmerk en een aandoening bewijst bovendien niet dat het ene het andere veroorzaakt.
Microbiomtestresultaten hebben context en beperkingen. Wie aanvullende, niet-medische informatie zoekt over darmgezondheid, kan die los bekijken van de interpretatie van een calprotectineuitslag.